Erikson'un psikososyal gelişim kuramı nedir?

Erikson'un psikososyal gelişim kuramı, bireyin yaşamı boyunca karşılaştığı çeşitli psikososyal zorlukları ve bu zorlukların kişilik gelişimine olan etkilerini inceleyen önemli bir teoridir. Bu teori, insanların farklı yaş dönemlerinde farklı çatışmalarla yüzleşerek kendi kimliklerini oluşturduklarını ve bu süreçte kazandıkları deneyimlerin, gelecekteki ilişkilerine ve davranışlarına yön verdiğini ileri sürer. Her bir evre, bireyin gelişim yolculuğunda kritik bir dönüm noktasıdır.

Erikson'un psikososyal gelişim kuramı, bireyin doğumundan ölümüne kadar 8 farklı evreden geçtiğini ve her bir evrede çeşitli çatışmalarla karşılaşarak bu çatışmaları çözmesi gerektiğini savunan bir yaklaşımdır. Bu çatışmalar, bireyin kişilik gelişimi için olumlu veya olumsuz sonuçlar doğurabilir. 

Erikson'un psikososyal gelişim evreleri:

Erikson'a göre, bir dönemdeki kriz atlatılmazsa sonraki dönemlerde de devam edebilir ancak çözüme kavuşturulabilir. Freud'dan farklı olarak, gelişim krizlerinin sonraki dönemlerde telafi edilebileceği düşünülmektedir. 

1. Temel güvene karşı güvensizlik (0-1 yaş). 
2. Özerklik/utanç ve kararsızlık (1-3 yaş). 
3. Girişim/suçluluk (3-6 yaş). 
4. Başarı/yetersizlik (aşağılık duygusu) (6-11 yaş). 
5. Kimlik/rol karmaşası (12-18 yaş). 
6. Yakınlık/çekingenlik (18-30 yaş). 
7. Üretkenlik/durgunluk (30-65 yaş). 
8. Bütünlük/umutsuzluk (65 yaş ve üzeri).